0312 502 36 77
İnsana Değer Hizmet
24 Saat Hizmetinizde
0312 502 36 77
İnsana Değer Hizmet
24 Saat Hizmetinizde

Alzheimer’ın Sevdiklerimizin Anılarını Neden Sildiğini Artık Öğrenebiliriz

Alzheimer hastalığının erken evrelerinde genellikle kısa süreli hafızada sinsi bir düşüş görülür ve ruh hali değişimleri , yönelim bozukluğu ve konsantrasyon güçlüğü gibi artan zorluklarla karşılaşılır .

Hastalık ilerledikçe, bu etkiler hastalar ve sevdikleri üzerinde ağır bir yük oluşturabilir. Bazı durumlarda, aile ve arkadaşlar özellikle acımasız bir semptomun belirtilerini fark etmeye başlayabilir: Hastaların tanıdıklarını tanıma yeteneklerini ellerinden alan sosyal hafıza kaybı.
Virginia Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Virginia Tech’ten bilim insanlarının fareler üzerinde yaptığı yeni bir araştırma, nöronlar arasındaki bağlantıları destekleyen özel yapılardaki bozulmaların, bu kademeli hafıza kaybında kritik bir rol oynayabileceğini buldu.

“Alzheimer’daki belirli bir hafıza kaybını açıklayan yapısal bir değişiklik bulmak çok heyecan verici,” diyor Virginia Üniversitesi sinirbilimcisi Harald Sontheimer. “Bu tamamen yeni bir hedef ve elimizde halihazırda uygun ilaç adayları var.”

Sağlıklı yetişkinlerde, perinöronal ağlar adı verilen yapılar , beynin belirli bölgelerindeki nöronların etrafında ağ benzeri bir matris oluşturarak, sinirsel esnekliği düzenler, oksidatif strese karşı korur ve nöronları birbirine bağlayan sinaptik temasları stabilize eder.

Bu dengeleyici ağlar, Sontheimer ve diğerlerinin önceki araştırmalarda buldukları gibi nöronlar arasında düzgün iletişimi mümkün kılıyor ve bu iletişim, nöronların anıları kaydetme ve depolama yeteneği için önemli.

Bu ağların bozulmasının Alzheimer hastalığının ilerlemesinde rol oynayabileceğinden şüphelenen yazarlar, bu fikri fareler üzerinde araştırmak için yeni bir çalışma tasarladılar.
Hipokampüsün CA2 olarak bilinen kısmındaki perinöronal ağlar bozulduğunda, fareler çevrelerindeki nesneler hakkında yeni anılar oluşturma yeteneklerini korusalar da, diğer fareleri hatırlama yeteneklerini kaybettiler.

Fareler üzerinde yapılan çalışmalar her zaman insanlara yansımasa da , sonuçlar Alzheimer hastalarının sosyal hafızanın genellikle nesne hafızasından önce kaybolduğu yaygın deneyimlerine benziyor. Önceki araştırmalar, CA2’nin sosyal hafıza için gerekli olduğunu gösteriyor.

“Alzheimer hastalığında, sosyal hafıza olarak bilinen bir hafıza kaybı nedeniyle insanlar ailelerini ve arkadaşlarını hatırlamakta zorluk çekerler. Perinöronal ağlar olarak bilinen ağ benzeri kaplamanın bu sosyal hafızaları koruduğunu bulduk,” diyor UVA’da nörobilim alanında lisansüstü öğrencisi ve çalışmanın başyazarı Lata Chaunsali.

Yazarlar, olası bir mekanizmayı ortaya çıkarmanın ötesinde, farelerde sosyal hafıza kaybını, onu bozarak önleyip önleyemeyeceklerini de test ettiler.

Potansiyel kanser ilaçları olarak da incelenen matris metalloproteinaz (MMP) inhibitörlerini kullandılar . Bunlar, perinöronal ağlardaki gibi hücre dışı matris proteinlerini çözebilen enzimler olan MMP’lerin aktivitesini bloke eder.

MMP inhibitörleri bu ağları koruyabiliyorsa, araştırmacılar bileşiklerin sosyal hafızayı da koruyabileceğini umuyordu. Alzheimer’lı bir fare modeliyle yaptıkları deneyler bu umudu doğruluyor gibi görünüyor.

Çalışmada, MMP inhibitörleri alan farelerin perinöronal ağlarında daha az bozulma yaşandığı ve Alzheimer hastalığına rağmen daha fazla sosyal hafıza fonksiyonunu korudukları bulundu.

Chaunsali, “Fareler üzerinde yaptığımız araştırmalarda, bu beyin yapılarını yaşamın erken dönemlerinde güvende tuttuğumuzda, bu hastalıktan muzdarip farelerin sosyal etkileşimlerini hatırlamada daha iyi olduklarını gördük” diyor .
“Araştırmamız, günümüzde çok ihtiyaç duyulan Alzheimer hastalığını tedavi etmenin veya daha da iyisi önlemenin yeni, geleneksel olmayan bir yolunu bulmaya yaklaşmamıza yardımcı olacak.” diye ekliyor .
Tahminlere göre 55 milyon insan şu anda bunamayla yaşıyor ve Alzheimer, vakaların yüzde 60’ından fazlasını oluşturuyor . Nüfus yaşlanmaya devam ettikçe, bu rakamların artması ve önümüzdeki on yılda 80 milyonu aşması bekleniyor.
Araştırmacılar, yeni bulguların umut verici olduğunu, ancak henüz ön aşamada olduğunu söylüyor. Bu sonuçları doğrulamak ve türümüz için uygulanabilirliğini keşfetmek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulacak.
Sontheimer, “Perinöronal ağların kaybını ve dolayısıyla hastalıkta hafıza kaybını geciktirebilecek ilaçlarımız olmasına rağmen, bu yaklaşımın insanlarda değerlendirilmesinden önce, yaklaşımımızın güvenliği ve etkinliği konusunda daha fazla araştırma yapılması gerekiyor” diyor .

Related Posts

Leave a Reply